PERUN wzmacnia polską armię: 14 nowych umów na technologie przyszłości
Program PERUN – fundament technologicznej przewagi
Program PERUN to jeden z najważniejszych instrumentów wspierających rozwój nowoczesnych zdolności obronnych polskich Sił Zbrojnych. Jego celem jest połączenie potencjału nauki i przemysłu w celu opracowania technologii, które dadzą Polsce przewagę na współczesnym polu walki. Podpisane dziś w Muzeum Wojska Polskiego dokumenty są już 14. z kolei umowami realizowanymi w ramach tej inicjatywy, a od początku jej trwania zawarto łącznie 29 umów.
Każda z nich to konkretny projekt badawczo-rozwojowy, który ma przełożyć się na praktyczne rozwiązania dla wojska. Wśród obszarów, które są rozwijane, znajdują się m.in. sztuczna inteligencja, autonomizacja systemów bojowych, technologie kosmiczne, ochrona żołnierza, systemy bezzałogowe, cyberbezpieczeństwo oraz medycyna pola walki. Jak podkreślali uczestnicy uroczystości, chodzi o budowanie własnego zaplecza technologicznego, a nie jedynie o zakup gotowego sprzętu za granicą.
„Mogę z czystym sumieniem powiedzieć, że budujemy polskie bezpieczeństwo i nasza Ojczyzna jest bezpieczna dzięki polskim talentom i technologiom”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Inwestycje miliardowe – ale przede wszystkim w rodzime pomysły
Wartość 14 umów podpisanych dzisiaj wynosi 364 mln zł. Łącznie od początku realizacji programu PERUN zawarto już 29 umów o wartości 753 mln zł, z czego dofinansowanie pochodzące z budżetów Ministerstwa Obrony Narodowej oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego to 723 mln zł. To dowód na to, że rząd traktuje rozwój innowacji obronnych jako priorytet.
Wicepremier i szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz zwrócił uwagę, że umowy dotyczą zdolności we wszystkich domenach – lądowej, powietrznej, morskiej i podwodnej, a także cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej. „Implementujemy doświadczenia z Ukrainy i budujemy zdolności we wszystkich obszarach” – mówił. Minister nauki Marcin Kulasek dodał, że to modelowa współpraca, w której wojsko definiuje potrzeby, a ośrodki badawcze dostarczają rozwiązania. „Mamy odpowiednie środki – 723 mln złotych” – podkreślił.
„Kupić ze Stanów Zjednoczonych czy Korei jest naprawdę bardzo łatwo. Wymyślić i zbudować jest bardzo trudno, ale zawsze warto”
Cezary Tomczyk, Wiceminister Obrony Narodowej
- Łączna wartość 29 umów w ramach programu PERUN: 753 mln zł
- Dofinansowanie z MON i MNiSW: 723 mln zł
- Umowy podpisane dziś (14 sztuk): 364 mln zł
- Obszary technologiczne: AI, autonomizacja, technologie kosmiczne, cyberbezpieczeństwo, medycyna pola walki, systemy bezzałogowe, ochrona żołnierza
- Wydatki na obronność – ok. 5–7% budżetu państwa plus wsparcie UE (program SAFE)
Kontekst geopolityczny – wojna tuż za granicą
Premier Tusk podkreślił, że nowa historia polskiego wojska i systemu obrony pisze się w czasach globalnego zamętu i konfliktów zbrojnych, z których najdramatyczniejszym – z polskiego punktu widzenia – jest napaść rosyjska na Ukrainę. „Niech to będzie lekcja dla wszystkich tych, którzy uważają, że konflikt, chaos i przemoc to sposób na życie” – powiedział. Jego zdaniem każda umowa oddala ryzyko ataku na Polskę, a każda decyzja o inwestowaniu w technologie i siły zbrojne sprawia, że potencjalny napastnik zastanowi się dziesięć razy, zanim zaatakuje.
Polska należy dziś do grona państw najintensywniej rozwijających swoje zdolności obronne. Wicepremier Kosiniak-Kamysz przypomniał, że wydatki na obronność sięgają 5%, a faktycznie 7% budżetu państwa, co jest jednym z najwyższych wskaźników w NATO. Do tego dochodzą środki europejskie, w tym program SAFE. Wschodnia flanka Sojuszu jest wzmacniana również dzięki współpracy z państwami regionu Morza Bałtyckiego i Europy Północnej, co buduje wspólną strategię bezpieczeństwa.
Co to oznacza dla mieszkańców Bochni i regionu?
Choć program PERUN jest realizowany na szczeblu krajowym, jego skutki odczują również lokalne społeczności. Bochnia, leżąca w Małopolsce, to region z silnym zapleczem akademickim – krakowskie uczelnie techniczne, instytuty badawcze i rozwijający się sektor nowych technologii mogą stać się naturalnymi partnerami w projektach obronnych. Wiele małych i średnich firm z powiatu bocheńskiego specjalizuje się w branży IT, automatyce czy inżynierii materiałowej, a PERUN otwiera im drogę do kontraktów z wojskiem i NCBR.
Dla mieszkańców oznacza to przede wszystkim bezpieczeństwo – im więcej inwestycji w nowoczesne technologie obronne, tym większa pewność, że w razie zagrożenia Polska będzie w stanie się skutecznie bronić. Ponadto rozwój przemysłu zbrojeniowego generuje miejsca pracy w badaniach, produkcji i utrzymaniu systemów, również w firmach podwykonawczych w regionie. Lokalni przedsiębiorcy, którzy do tej pory zajmowali się np. produkcją komponentów dla lotnictwa czy elektroniki, mogą teraz rozszerzyć ofertę o rozwiązania dla armii – wystarczy spełnić wymogi i złożyć odpowiedni wniosek w ramach konkursów ogłaszanych przez NCBR.
Premier Tusk, podsumowując wydarzenie, podkreślił: „Wspólna, cierpliwa i konsekwentna praca może przynieść dobre efekty”. Dla Bochni to szansa, by firmy i instytucje naukowe włączyły się w budowę najsilniejszej armii w Europie – a co za tym idzie, w realne wzmocnienie bezpieczeństwa mieszkańców regionu.